Znajdź w serwisie:
Hasło:
Aktualności

Dodatkowa godzina dla nauczyciela - jak w praktyce stosować nowe przepisy?

Od 1 września 2009 r. nauczyciele realizują dodatkowa godzinę tygodniowo

Znowelizowany przepis art. 42 ust. 2 Karty Nauczyciela nakłada na nauczycieli - oprócz obowiązku realizacji pensum oraz zajęć i czynności związanych z przygotowywaniem się do zajęć, samokształceniem i doskonaleniem zawodowym - także obowiązek realizacji innych zadań i zajęć wynikających ze statutu szkoły, w tym w ramach zajęć opiekuńczych i wychowawczych uwzględniających potrzeby i zainteresowania uczniów, w tym:
1) w przypadku nauczycieli szkół podstawowych i gimnazjów od 1 września 2009 r. jednej dodatkowej godziny tygodniowo (a od 1 września 2010 r. - 2 godzin tygodniowo),
2) w przypadku nauczycieli szkół ponadgimnazjalnych - 1 godziny dodatkowej tygodniowo.

Przydział godzin dodatkowych oraz określenie ich liczby dla każdego nauczyciela pozostaje w kompetencji dyrektora szkoły, jako pracodawcy dla zatrudnionych w placówce nauczycieli. Już na etapie konstruowania arkusza organizacyjnego szkoły powinny zostać zawarte informacje dotyczące rodzaju, liczby tych godzin oraz ich przydziału nauczycielom.

Dodatkowa godzina - na zajęcia opiekuńcze i wychowawcze zgodne z zainteresowaniami i potrzebami uczniów

Dodatkowa godzina wynikająca z art. 42 ust. 2 Karty Nauczyciela może być przeznaczona:
1) w szkołach podstawowych i gimnazjach - na zajęcia świetlicowe lub zajęcia w ramach godzin przeznaczonych w ramowych planach nauczania do dyspozycji dyrektora szkoły (z wyjątkiem godzin przeznaczanych na zwiększenie pensum),
2) w szkołach ponadgimnazjalnych - na zajęcia w ramach godzin przeznaczonych w ramowych planach nauczania do dyspozycji dyrektora szkoły (z wyjątkiem godzin przeznaczanych na zwiększenie pensum).

Natomiast godziny do dyspozycji dyrektora szkoły przeznacza się na:
1) realizację dodatkowych zajęć edukacyjnych, dla których nie została ustalona podstawa programowa, ale program nauczania tych zajęć został włączony do szkolnego zestawu programów nauczania, dodatkowych zajęć z języka obcego, języka mniejszości narodowej, etnicznej, języka regionalnego, nieujętych w ramowym planie nauczania,
2) realizację ścieżek edukacyjnych,
3) zorganizowanie zajęć dla uczniów z uwzględnieniem ich potrzeb, w tym zajęć dydaktyczno-wyrównawczych i ruchowych o charakterze korekcyjnym,
4) nauczanie historii i geografii kraju pochodzenia mniejszości narodowych i dziedzictwa kulturowego mniejszości etnicznych,
5) zajęć zwiększających szanse edukacyjne uczniów: na pracę z uczniem zdolnym lub mającym trudności w nauce,
6) zajęć rozwijających zainteresowania uczniów.

Jak wynika z zapisów Karty Nauczyciela w ramach dodatkowych godzin powinny być realizowane przede wszystkim zajęcia opiekuńcze i wychowawcze uwzględniające potrzeby i zainteresowania uczniów.

Przykład: Nauczycielka prowadzi koło historyczne w ramach dodatkowej godziny. Czy na te zajęcia mogą uczęszczać również uczniowie z klas, w których ta nauczycielka nie prowadzi lekcji?
Przepisy nie wskazują, że dodatkowa godzina powinna być realizowana z daną klasą, w której nauczyciel realizuje zajęcia. Mogą to być zatem zarówno zajęcia, na które uczęszcza dana klasa, jak również zajęcia dla uczniów wszystkich oddziałów na jednym poziomie (np. klas I), albo kilku poziomów (np. klas IV-VI). Szczegółowa organizacja zajęć dodatkowych jest sprawą wewnętrzną danej placówki.

Dla niepełnoetatowego nauczyciela - proporcjonalny wymiar zajęć dodatkowych

W przypadku nauczycieli zatrudnionych w niepełnym wymiarze zajęć, wymiar zajęć dodatkowych ulega obniżeniu w półrocznym okresie rozliczeniowym proporcjonalnie do czasu pracy nauczyciela. Oznacza to, że nauczyciel niepełnozatrudniony realizuje dodatkowe zajęcia w wymiarze proporcjonalnym do zatrudnienia, np. w przypadku zatrudnienia na 1/2 etatu realizuje 1 godzinę co 2 tygodnie.

W razie choroby nauczyciela - wymiar zajęć dodatkowych ulega obniżeniu

Dodatkowe zajęcia ulegają również obniżeniu o 1 godzinę za każdy tydzień niezdolności nauczyciela do pracy w półrocznym okresie rozliczeniowym. Jeśli zatem nauczyciel jest niezdolny do pracy przez okres krótszy niż 1 tydzień - ma obowiązek wypracować dodatkowa godzinę. Przepisy nie precyzują co należy rozmieć pod pojęciem „niezdolność do pracy". Zatem należy przyjąć, że dotyczy to w praktyce przypadków niezdolności do pracy spowodowanej chorobą nauczyciela. Natomiast w innych sytuacjach nieobecności nauczyciela w pracy (np. urlop szkoleniowy, opieka na dziecko itp.) kwestie te powinny być rozwiązane na poziomie danej placówki.

Dodatkowa godzina - nie we wszystkich placówkach oświatowych

Obowiązek realizacji dodatkowych godzin w ramach czasu pracy dotyczy nauczycieli szkół podstawowych, gimnazjów i ponadgimnazjalnych. Miejsce zatrudnienia nauczyciela określa umowa o pracę lub akt mianowania. Jeśli zatem z umowy o pracę lub aktu mianowania wynika, iż stosunek pracy nawiązany został w szkole - nauczyciel ma obowiązek realizacji jednej dodatkowej godziny w ramach 40-godzinnego tygodnia pracy.
Pedagog pracuje w szkole podstawowej i w przedszkolu w ramach odrębnego stosunku pracy. W związku z zatrudnieniem w szkole podstawowej zobowiązany jest do realizacji dodatkowej godziny wynikającej z Karty Nauczyciela. Natomiast nauczyciele przedszkoli nie mają obowiązku prowadzenia dodatkowej godziny. Zatem pedagog w przedszkolu nie realizuje dodatkowej godziny.

Przykład: A jak będzie wyglądała realizacja dodatkowej godziny nauczyciela zatrudnionego w zespole szkół, w którym prowadzi on zajęcia w kilku szkołach?
Ze względu na to, że jest to jeden stosunek pracy - nauczyciel ma obowiązek realizować jedną godzinę dodatkowych zajęć. To, w której placówce wchodzącej w skład zespołu szkół, nauczyciel będzie realizował dodatkowa godzinę zależy od nauczyciela i dyrektora zespołu - od tego, jakiego typu będą to zajęcia i którzy uczniowie będą na nie uczęszczać.

Uwaga! Nauczyciel oddziału przedszkolnego w szkole podstawowej nie realizuje dodatkowej godziny.

Nauczyciel zatrudniony w oddziale przedszkolnym zorganizowanym w szkole podstawowej nie jest nauczycielem szkoły podstawowej, ale oddziału przedszkolnego. Oddział przedszkolny nie wchodzi bowiem w skład struktury organizacyjnej szkoły podstawowej - w skład szkoły podstawowej wchodzą jedynie klasy I-VI. Oddział przedszkolny w szkole podstawowej zachowuje odrębności programowe, a kształcenie i wychowanie w nim jest zorganizowane odmiennie niż w oddziałach szkoły podstawowej, na zasadach odnoszących się do oddziałów przedszkola, tj. zgodnie z ramowym statutem przedszkola. Oddział przedszkolny jest zatem jednostką organizacyjną przedszkola. Z tego tytułu inna jest pozycja nauczyciela oddziału przedszkolnego i nauczyciela szkoły podstawowej (dotyczy to np. wymiaru pensum, urlopu wypoczynkowego). Oznacza to również, iż nauczyciel oddziału przedszkolnego nie ma obowiązku prowadzenia dodatkowej godziny zajęć opieki świetlicowej lub zajęć w ramach godzin do dyspozycji dyrektora szkoły.

Odrębne stosunki pracy to obowiązek realizacji dodatkowych zadań z każdego z nich

W przypadku, gdy nauczyciel zatrudniony jest w kilku odrębnych stosunkach pracy w szkołach, to z każdego stosunku pracy będzie wynikał dla niego obowiązek realizacji dodatkowej godziny, wynikającej z Karty Nauczyciela - oczywiście odpowiednio do wymiaru zatrudnienia nauczyciela w danej placówce.

Przykład: Nauczyciel matematyki zatrudniony jest w roku szkolnym 2009/2010 na cały etat w szkole podstawowej oraz na 1/3 etatu w liceum. W każdej z tych szkół zobowiązany jest do realizacji dodatkowych zajęć, wynikających z Karty Nauczyciela. W szkole podstawowej realizuje zatem 1 dodatkową godzinę tygodniowo a w liceum - wymiar zajęć dodatkowych ustala się proporcjonalnie do wymiaru zatrudnienia.

Godziny ponadwymiarowe i doraźnych zastępstw nie wpływają wymiar zajęć dodatkowych

Liczba godzin ponadwymiarowych przydzielonych nauczycielowi nie jest podstawą do przyznania dodatkowych godzin do realizacji na podstawie art. 42 ust. 2 Karty Nauczyciela. Godziny ponadwymiarowe nie decydują bowiem o ogólnym wymiarze zatrudnienia nauczyciela. Podobnie jest z godzinami doraźnych zastępstw.

Przykład: W gimnazjum pełnozatrudnionej nauczycielce języka polskiego przydzielono 3 godziny ponadwymiarowe na rok szkolny 2009/2010. Nauczycielka zatrudniona jest w pełnym wymiarze czasu pracy co oznacza, iż realizuje 1 dodatkową godzinę w tygodniu wynikającą z art. 42 ust. 2 Karty Nauczyciela. Godziny ponadwymiarowe nie wpływają na wymiar dodatkowych zajęć realizowanych przez nauczycielkę. Jeśli jednak nauczycielka realizowałby te 3 godziny w ramach odrębnej umowy o pracę - odpowiednio zobowiązana byłaby do prowadzenia dodatkowych zajęć w wymiarze proporcjonalnym do 3 godzin.

Zwolnienie z realizacji dodatkowej godziny - tylko dla dyrektora i wicedyrektora

Z realizacji dodatkowej godziny zwolnieni są wyłącznie dyrektor oraz wicedyrektor szkoły, a także nauczyciel, który obowiązki dyrektora lub wicedyrektora szkoły pełni w zastępstwie nauczyciela, któremu powierzono takie stanowisko. Oznacza to, że nauczyciel zajmujący stanowisko kierownicze (np. kierownik świetlicy, kierownik filii) w szkole nie jest zwolniony z realizacji dodatkowych zajęć, wynikających z Karty Nauczyciela.

Czas trwania dodatkowych zajęć

Czas trwania zajęć pozalekcyjnych wynikających z potrzeb i zainteresowań uczniów z uwagi na ich specyfikę i zróżnicowanie nie został określony w przepisach. Czas trwania takich zajęć uzależniony jest bowiem od potrzeb i możliwości psychofizycznych dzieci. Należy przyjąć, iż dodatkowe zajęcia zbliżone formą do zajęć lekcyjnych (np. koła zainteresowań, zajęcia wyrównawcze) powinny trwać tak jak i zajęcia edukacyjne, czyli 45 minut. Szczegółowe uregulowania tej kwestii powinny jednak wynikać z ramowego statutu szkoły.

Dodatkowe godziny rozlicza się w dziennikach zajęć pozalekcyjnych

Dyrektor szkoły odpowiada za prawidłową realizację procesu dydaktyczno-wychowawczego w szkole, a zatem do jego kompetencji będzie należało ustalenie zasad realizacji przez nauczycieli dodatkowych zajęć. Ponadto został on zobligowany do prowadzenia ewidencji czasu pracy nauczycieli w zakresie wymienionych dodatkowych zajęć. Zajęcia dodatkowe powinny być rejestrowane i rozliczane w dziennikach zajęć pozalekcyjnych w okresach półrocznych.

Podstawa prawna:

  • art. 14 ust. 1, art. 42 ust. 2, ust. 3a, ust. 3b, ust. 3c, ust. 7a pkt 2 ustawy z 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela (Dz.U. z 2006 r. Nr 97, poz. 674, ze zm.),
  • art. 61 ust. 1 ustawy z 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz.U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572, ze zm.),
  • załączniki do rozporządzenia MEN z 21 maja 2001 r. w sprawie ramowych statutów publicznego przedszkola oraz publicznych szkół (Dz.U. Nr 61, poz. 624, ze zm.),
  • § 2 ust. 5 rozporządzenia MENiS 12 lutego 2002 r. w sprawie ramowych planów nauczania w szkołach publicznych (Dz.U. Nr 15, poz. 142, ze zm.).


Chcesz wiedzieć więcej. Poproś o wysłanie bezpłatnego egzemplarza czasopisma a dodatkowo otrzymasz p

 

 

Bądź zawsze na bieżąco ze zmianami w przepisach oświatowych i ich najnowszymi interpretacjami. Dowiedz się, jak w praktyce zastosować przepisy oświatowe dotyczące takich zagadnień jak: emerytura nauczycielska, dodatek za wysługę lat, odprawy dla nauczyciela, urlop dla poratowania zdrowia,urlop wypoczynkowy nauczyciela.

Dyrektor szkoły - Wniosek o rozpoczęcie stażu na nauczyciela dyplomowanego - Wniosek o rozpoczęcie stażu na mianowanego - Prawo oświatowe - Emerytury dla nauczycieli
Wydawnictwo Wiedza i Praktyka sp. z o.o., ul. Łotewska 9A,
03-918 Warszawa, NIP: 526-19-92-256
Numer KRS: 0000098264 - Sąd Rejonowy dla m.st. Warszawy, Sąd Gospodarczy XIII Wydział Gospodarczy Rejestrowy,
Wysokość kapitału zakładowego: 200 000 zł.

Strona używa plików cookies.

Kliknij tutaj, żeby dowiedzieć się jaki jest cel używania cookies oraz jak zmienić ustawienia cookie w przeglądarce.
Korzystając ze strony użytkownik wyraża zgodę na używanie plików cookies, zgodnie z bieżącymi ustawieniami przeglądarki.